2027-2036 dönemini kapsayacak belgeyle kadınların önündeki toplumsal engellerin kaldırılması, kadın girişimciliğinin desteklenmesi ve ailelere yönelik programların genişletilmesi amaçlanıyor.
Tacikistan yönetimi, kadınların toplumsal ve ekonomik konumunu güçlendirmek amacıyla yeni bir politika belgesi üzerinde çalışıyor.
2027-2036 dönemini kapsayacak “Toplumsal Cinsiyete Dayalı Sosyal Normların Ortadan Kaldırılması Stratejisi”, Tacikistan Hükümetine bağlı Kadın ve Aile İşleri Komitesi ile Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu UNICEF’in düzenlediği toplantıda görüşüldü.
Times of Central Asia haberine göre, Hazırlanmakta olan belgenin, gelecek 10 yılda kadınlara yönelik devlet politikalarının ana çerçevesini oluşturması planlanıyor. Strateji taslağında kadınların eğitim, çalışma hayatı, kamu yönetimi, girişimcilik ve siyasi karar alma süreçlerine daha geniş ölçüde katılması hedefleniyor.
46 KURULUŞ STRATEJİYİ GÖRÜŞTÜ
Strateji taslağının hazırlanması sürecine uluslararası kuruluşlar, kalkınma ortakları ve sivil toplum temsilcileri de katıldı.
Kadın ve Aile İşleri Komitesinin 2026 yılının ilk yarısına ilişkin değerlendirme toplantısında verilen bilgiye göre taslak üzerindeki görüşmelere 46 kuruluşun temsilcisi katıldı. UNICEF de belgenin hazırlanmasına teknik ve uzmanlık desteği sağlıyor.
Yeni stratejinin, kadınların olanaklarını sınırlandıran toplumsal kalıpları ve önyargıları azaltması, kadınların ekonomik ve siyasi yaşamdaki rolünü büyütmesi ve aile kurumuna verilen desteği güçlendirmesi öngörülüyor.
Komite ayrıca yılın ilk yarısında Dünya Bankası, Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu ve Slovenya Büyükelçiliği gibi kurumlarla kadınların ekonomik olanaklarının artırılması, sosyal koruma ve sürdürülebilir kalkınma alanlarında görüşmeler yaptı.
MEVCUT PROGRAM 2030’A KADAR SÜRECEK
Yeni belge, Tacikistan’ın 2021 yılında kabul ettiği “Kadınların Rolünün Güçlendirilmesine İlişkin 2030 Ulusal Stratejisi” üzerine kurulacak.
Mevcut stratejinin 2026-2030 dönemine ait uygulama planında kadınların kamu yönetimi, eğitim, girişimcilik ve toplumsal faaliyetlerdeki temsilinin artırılması öngörülüyor.
Hükümet ayrıca yükseköğrenim görmek isteyen genç kadınlara ayrılan cumhurbaşkanlığı kontenjanlarını ve kadınların iş kurmasını destekleyen hibe programlarını sürdürecek. Yeni 10 yıllık belgenin, mevcut programların sonuçlarını daha uzun vadeli bir devlet politikasına dönüştürmesi amaçlanıyor.
KADIN GİRİŞİMCİLERDEN 945 PROJE
Tacikistan yönetiminin kadınlara yönelik başlıca desteklerinden birini cumhurbaşkanlığı girişimcilik hibeleri oluşturuyor.
Kadın girişimcilerin desteklenmesi amacıyla 2026 yılında açılan programa 945 proje başvurusu yapıldı. Başvuruların yarışma komisyonu tarafından incelendiği ve desteklenecek projelerin değerlendirme sürecinin ardından belirleneceği bildirildi.
Hibeler üretim, tarım, el sanatları ve hizmet sektörlerinde kadınlar tarafından hazırlanan girişimlere verilecek. Programla yeni iş alanları oluşturulması, aile gelirlerinin artırılması ve kadınların yönettiği küçük ve orta ölçekli işletmelerin çoğaltılması hedefleniyor.
Destek programı, Tacikistan hükümetinin Ocak 2021’de kabul ettiği ve 2021-2026 yıllarını kapsayan kadın girişimciliği kararı kapsamında uygulanıyor.
KADINLARIN İŞGÜCÜNE KATILIMI YÜZDE 21
Kadınların çalışma hayatına katılımı ise Tacikistan ekonomisinin temel sorunlarından biri olmayı sürdürüyor.
Dünya Bankasının verilerine göre 2022 yılında Tacikistan’daki çalışma çağındaki nüfusun yalnızca yüzde 40’ı işgücüne katıldı. Kadınlarda bu oran yüzde 21’e kadar geriledi.
Eğitim ve mesleki beceri eksiklikleri, kırsal bölgelerdeki ulaşım ve altyapı sorunları, bakım sorumlulukları ve yeterli sayıda iş oluşturulamaması kadınların ekonomik yaşama katılımını sınırlandırıyor. Dünya Bankası kaynakları, ülkedeki ekonomik büyümenin daha kapsayıcı hale gelmesi için kadınlara yönelik mesleki eğitimlerin ve özel sektör istihdamının artırılması gerektiğine işaret ediyor.
AİLE İÇİ ŞİDDET SORUNU SÜRÜYOR
Kadınlara yönelik şiddet de yeni stratejinin karşı karşıya kalacağı önemli sorunlar arasında bulunuyor.
BM Kadın Biriminin Tacikistan değerlendirmesine göre ülkede evli kadınların yaklaşık yüzde 20’si eşleri tarafından duygusal, fiziksel veya cinsel şiddete uğradığını bildiriyor. Buna karşın şiddet mağdurlarının yalnızca beşte biri resmî makamlara başvuruyor.
Tacikistan’da aile içi şiddetin önlenmesine ilişkin yasa 2013 yılında kabul edildi. Ancak ilgili BM kurumları, yasanın uygulanması, mağdurların hukuki ve sosyal hizmetlere ulaşması ve toplumdaki sessizlik kültürünün aşılması için daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç duyulduğunu belirtiyor
https://www.aydinlik.com.tr/haber/dogu-perincekten-turk-devletleri-teskilati-icin-10-oneri-cin-rusya-iran-ve-tacikistan-da-katilmali-267537
BM KADIN KOMİSYONUNA SEÇİLDİ
Tacikistan, 2026 yılında Birleşmiş Milletler Kadının Statüsü Komisyonuna 2027-2031 dönemi için üye seçildi.
Duşanbe yönetimi bu üyeliği, ülkede kadınların toplumsal hayata katılımını artırmaya yönelik çalışmaların uluslararası alanda tanınması olarak değerlendiriyor. Tacikistan ayrıca kadınların barış ve güvenlik süreçlerine katılımına ilişkin Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin 1325 sayılı kararı için yeni bir ulusal eylem planı hazırlıyor.
Hazırlanan 2027-2036 stratejisinin uygulanmasındaki temel ölçüt, açıklanan hedeflerin kadınlar için kalıcı istihdama, eğitime erişime, girişimcilik olanaklarına ve şiddete karşı daha etkili korumaya dönüşmesi olacak.
