Avrupa Birliği (AB) Konseyi ile Avrupa Parlamentosu (AP) müzakerecileri, Avrupa savunma sanayisinin çehresini değiştirecek stratejik bir yasal düzenleme paketinde anlaşmaya vardı. İlk olarak Haziran 2025'te açıklanan bu paket; savunma projelerinin izin süreçleri, Avrupa Savunma Fonu (EDF) kuralları, askeri ürün transferleri ve tedarik prosedürlerinde bürokrasiyi en aza indirmeyi hedefliyor.
Rusya-Ukrayna Savaşı'nın ardından askeri harcamaları artıran ve mühimmat üretimini hızlandıran AB, Donald Trump yönetiminin gelişiyle birlikte ABD'ye olan güvenlik bağımlılığını azaltmak ve kendi savunma sorumluluğunu üstlenmek adına bu adımları sıklaştırdı.
Müzakereler sonucu üzerinde mutabakata varılan yeni düzenlemelerin öne çıkan maddeleri şu şekilde:
KARAR ÇIKMAZSA PROJE OTOMATİK ONAYLANACAK
-102 İş Günü Sınırı: Savunma projelerine yönelik yasal izin süreçleri için ortak bir çerçeve çizildi ve resmi süreçlerin tamamlanması için azami süre 102 iş günü olarak sınırlandırıldı.
-Zımni Onay Dönemi: Yetkili makamların belirlenen bu süre içinde olumlu ya da olumsuz bir karar vermemesi durumunda, yapılan proje başvuruları otomatik olarak "onaylanmış" sayılacak. Üye ülkeler, yalnızca insan sağlığı veya ulusal güvenliği tehdit eden durumlarda bu kurala istisna getirebilecek.
KOBİ'LERE TEŞVİK VE FONLARDA KOLAYLIK
-EDF Başvuruları Sadeleşiyor: Avrupa Savunma Fonu'na (EDF) yapılacak proje başvurularındaki ağır idari yükler ve evrak süreçleri hafifletilecek.
-Küçük İşletmelere Destek: Küçük ve orta ölçekli işletmelerin (KOBİ) savunma projelerine katılımını kolaylaştırmak amacıyla yeni teşvik mekanizmaları devreye alınacak.
-Kimyasal Muafiyeti: Savunma sanayisinde kritik öneme sahip olan bazı kimyasal maddelerin kullanımına yönelik mevcut muafiyetlerin korunmasına karar verildi.
ORTAK ASKERİ ALIMLARIN ÖNÜ AÇILIYOR
Tedarik süreçlerindeki katı kurallar esnetilerek askeri alımlarda belirli eşik değerler yükseltilecek. Üye ülkelerin maliyetleri düşürmek adına ortak askeri alım yapmalarına imkan tanınacak ve savunma sanayisiyle yapılan çerçeve anlaşmalarda esneklik sağlanacak.
Söz konusu reform paketinin resmiyet kazanarak yürürlüğe girmesi için önümüzdeki süreçte AB Konseyi ve AP Genel Kurulu tarafından resmen onaylanması gerekiyor.
