Macaristan'da parlamentonun kabul ettiği anayasa değişikliği, ülke siyasetinde uzun yıllar etkileri hissedilecek yeni bir dönemin kapısını araladı. Düzenleme kapsamında başbakanlık makamı için görev süresi sınırı getirilirken, geçmişte uzun süre görev yapan liderlerin yeniden iktidara dönmesinin de önüne geçildi.
Nisanda yapılan genel seçimlerde Viktor Orban liderliğindeki iktidarı geride bırakan Başbakan Peter Magyar'ın liderliğindeki hükümet, parlamentodaki üçte iki çoğunluğunu kullanarak anayasal değişiklik paketini yasalaştırdı. Yeni kurallara göre bir kişi en fazla iki dönem ya da toplam sekiz yıl başbakanlık yapabilecek.
BİR DAHA BAŞBAKAN OLAMAYACAK
Düzenlemenin en dikkat çekici yönlerinden biri ise geriye dönük uygulanacak olması oldu. Buna göre 2 Mayıs 1990'dan sonra başbakanlık görevinde bulunan ve toplamda sekiz yıl veya daha fazla süreyle bu makamda kalan isimler yeniden başbakan adayı olamayacak. Bu madde, 16 yıl boyunca ülkeyi yöneten eski Başbakan Viktor Orban'ın gelecekte yeniden göreve dönme ihtimalini de ortadan kaldırdı.
Anayasa değişikliği yalnızca görev süresiyle sınırlı kalmadı. Yeni paket kapsamında Orban döneminde kurulan ve faaliyetleri tartışma konusu olan Egemenliği Koruma Ofisi'nin kaldırılmasının da önü açıldı. Kurum, muhalif siyasetçiler, gazeteciler ve sivil toplum temsilcilerine yönelik uygulamaları nedeniyle uzun süredir eleştirilerin hedefindeydi.
ÜLKEDE KURALLAR YENİDEN YAZILIYOR
Parlamentonun kabul ettiği düzenlemeler arasında kamu yararına faaliyet gösteren varlık yönetim vakıflarıyla ilgili önemli değişiklikler de yer aldı. Orban yönetimi döneminde milyarlarca forint değerindeki kamu varlığının devredildiği bu yapıların kuruculuk haklarının yeniden devlete aktarılması öngörülüyor.
Muhalefet tarafından demokratik denetimi güçlendirecek bir reform olarak değerlendirilen değişiklikler, Orban döneminde oluşturulan siyasi ve kurumsal yapının önemli ölçüde yeniden şekillendirilmesi olarak yorumlandı. Uzmanlar, alınan kararların Macaristan'ın siyasi geleceğini ve güç dağılımını uzun yıllar etkileyeceğini belirtti.
