ABD Başkanı Donald Trump, Basra Körfezi'ndeki Hark Adası hakkında açıklamalarda bulundu.
Trump, ülkesinin "çok uzak olmayan bir gelecekte" Hark Adası'nı ve diğer petrol altyapı noktalarını ele geçireceğini savundu.
HARK ADASI HAKKINDA
Basra Körfezi’nde, İran ana karasının yaklaşık 30 kilometre açığında bulunan Hark Adası, ülkenin petrol ihracatı açısından en kritik stratejik noktalarından biri olarak öne çıkıyor.
İran medyasında yer alan bilgilere göre, Hark Adası, İran’ın petrol ihracatının yaklaşık yüzde 90’ının gerçekleştirildiği ana terminal olarak biliniyor.
Yaklaşık 21 kilometrekarelik yüzölçümüne sahip ada, Buşehr eyaleti açıklarında bulunuyor. İran ana karasına yaklaşık 30 kilometre, Buşehr limanına ise yaklaşık 55 kilometre mesafede yer alıyor. Petrol terminallerine ev sahipliği yapsa da Hark Adası, bir yerleşim yeri ve nüfusu yaklaşık 8 bin 200 kişiden oluşuyor.
Yüzölçümü küçük olmasına rağmen İran’ın enerji altyapısının merkezinde yer alan adanın bir bölümü petrol terminalleri, boru hatları ve dev depolama tanklarından oluşuyor.
Hark Adası’nda doğrudan petrol üretimi yapılmıyor. İran kara sularında ve açık denizde bulunan Ebu Zer, Furuzan ve Durud adlı petrol sahaları ile karadaki bazı petrol sahalarından çıkarılan ham petrol, deniz altı boru hatları aracılığıyla adadaki büyük depolama ve yükleme tesislerine taşınıyor. Daha sonra petrol, depolama tanklarında saklanıyor veya dev tankerlerle başta Asya pazarlarına sevk ediliyor.
YAPTIRIMLARIN ETKİSİ
İran petrolünün en büyük alıcıları arasında Çin öne çıkıyor. Sürekli olarak modernize edilen bu terminallerin depolama kapasitesi 28 milyon, yükleme kapasitesi ise günlük 7 milyon varile kadar ulaşıyor. Buna karşılık ABD'nin tek taraflı yaptırımları ve tehditleri nedeniyle birçok ülkenin İran'dan petrol alamaması sonucu bu rakam mevcutta ortalama 1,6 milyon varil civarında seyrediyor ancak belirli dönemlerde bu rakamlar 4 milyon varile kadar çıkıyordu.
Normal şartlarda yılda 950 milyon varil petrol ihracatı yapılan Hark Adası'ndan ABD yaptırımları nedeniyle fiili ihracat kapasitenin yaklaşık yüzde 60–65’inde seyrediyor.
DERİN SU LİMANINA SAHİP
Hark Adası’nı stratejik açıdan önemli kılan en önemli faktörlerden biri, İran ana karasına çok yakın olmasına rağmen doğal bir derin su limanına sahip olması.
İran’ın Basra Körfezi’ndeki ana kara kıyılarının büyük bölümünde suyun sığ olması nedeniyle dev petrol tankerlerinin yanaşması zorlaşırken, Hark Adası’nın çevresindeki derin sular büyük tankerlerin güvenli şekilde yanaşmasına imkan sağlıyor.
Bu nedenle ada, İran’ın petrolünü küresel piyasalara ulaştıran en önemli lojistik merkez olarak kabul ediliyor.
Hark Adası, stratejik konumu, büyük petrol tesislerinin varlığı, İran petrol ihracat terminali ve özel güvenlik önlemleri nedeniyle "Yasak Ada" olarak da biliniyor. Adaya yerli olmayanların, turistlerin ve yeni çalışanların girişi, bağlı bulunduğu Buşehr eyaletinin valiliğinden veya Ulusal Petrol Şirketi'nden resmi izin gerektiriyor.
