İngiltere Merkez Bankası, gösterge faiz oranını perşembe günü yüzde 3,75’te sabit bırakarak Aralık 2025’te başlayan duraklamayı uzattı; para politikası yapıcıları, İran savaşının enflasyonist etkilerini, ekonominin diğer kesimlerindeki direnç işaretleriyle birlikte tartıyordu.
Guvernör Andrew Bailey ve Para Politikası Kurulu’nun diğer üyelerinin faizleri sabit tutup geleceğe dönük politika adımları konusunda büyük ölçüde nötr bir duruş benimsemeleri bekleniyordu.
Karar, resmî verilerin Birleşik Krallık’ta enflasyonun sabit kaldığını göstermesinden bir gün sonra geldi. Tüketici fiyatları mayısta yıllık bazda yüzde 2,8 arttı; bu oran nisandakiyle aynı ve ekonomistlerin yüzde 3,0’lük beklentisinin altında kalarak manşet enflasyonu 2025’in başından bu yana en düşük seviyesinde tuttu.
Ancak bu durağan görünüm, yüzeyin altında birbirinden ayrışan eğilimleri gizledi. Ulaştırma maliyetleri, artan akaryakıt fiyatları ve yükselen uçak biletleri nedeniyle sert biçimde hızlanarak yüzde 6,8’e çıktı; buna karşılık gıda enflasyonu yüzde 2,2’ye gerilerken konut maliyetleri de düşüş eğilimini sürdürdü.
Enflasyon bankanın yüzde 2’lik hedefinin üzerinde kalmayı sürdürse de, söz konusu oran, İran savaşının 28 Şubat’ta başlamasının ardından petrol ve gaz fiyatlarındaki sıçramadan kaynaklanan fiyat baskısının beklenenden daha sınırlı olabileceği yönünde umutları artırdı.
Ekonomistler, enerji fiyatlarındaki gerilemenin enflasyon baskılarını hafifletmeye devam etmesi hâlinde, önümüzdeki aylarda ek faiz artışları beklemiyor.
Merkezin başkanı Andrew Bailey, son dönemde petrol fiyatlarında yaşanan düşüşün “cesaret verici” olduğunu, ancak fiyatların hâlâ savaş öncesine kıyasla daha yüksek seyrettiğini söyledi.
“Gelecekte ne olursa olsun, son dört ayda yaşanan daha yüksek enerji fiyatları, şimdiden bir miktar enflasyon baskısının önümüzdeki döneme yansımasına neden oldu” dedi. “Bankanın görevi, bunun yüzde 2’lik hedefimizin üzerinde kalıcı bir enflasyona dönüşmesini engellemek.”
Temel faiz oranlarının sabit bırakılması kararı oybirliğiyle alınmadı; Para Politikası Kurulu’nun dokuz üyesinden ikisi, enerji maliyetlerindeki artışların daha geniş enflasyon baskılarına hâlâ yansıyabileceği endişeleriyle çeyrek puanlık bir artıştan yana oy kullandı.
İvme kaybeden işgücü piyasası
Perşembe günü açıklanan işgücü piyasası verileri, karışık bir tabloya işaret etti.
Nisan’a kadarki üç ayda işsizlik oranı, yılın ilk çeyreğinde kaydedilen yüzde 5,0’ten yüzde 4,9’a beklenmedik şekilde geriledi; ancak aynı dönemde bordrolu çalışan sayısının düşmesi, manşet işsizlik oranı iyileşirken dahi altta yatan ivme kaybına işaret etti.
İngiltere Merkez Bankası’nın kalıcı fiyat baskılarına dair işaretler için yakından izlediği bir gösterge olan ücret artışı güçlü seyrini korudu; primler hariç düzenli ücretler yıllık bazda yüzde 3,4 yükseldi.
“İşgücü piyasası hâlâ ivme kaybetmeye devam ediyor; son veriler daha fazla soğumaya işaret ediyor” diyen Quilter Cheviot sabit getirili menkul kıymetler araştırma müdürü Richard Carter, tabloyu böyle özetledi.
Deutsche Bank Birleşik Krallık başekonomisti Sanjay Raja da benzer bir uyarıda bulunarak “İşgücü piyasasının henüz tamamen güvenli bölgede olmadığı açık” dedi; ancak karmaşık verilerin, kurulun ekonominin gidişatını izlemek için biraz daha zaman kazanmasını sağladığını ekledi.
Soğuyan manşet enflasyon, yumuşayan istihdam piyasası ve hâlâ güçlü seyreden ücret artışlarının bir araya gelmesi, kurulun karşı karşıya olduğu çıkmazı gözler önüne seriyor. Güçlü kazançlar, istihdamdaki yavaşlamaya rağmen, daha yüksek ücretlerin fiyatlara geri yansıdığı, “ikinci tur etkiler” olarak bilinen riskin canlı kalmasına yol açıyor.
