Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü (IISS), 2024'ün sonlarından itibaren Avrupa'nın bir düzineden fazla ülkesinde meydana gelen 144 insansız hava aracı olayını inceleyen raporunu yayımladı.
Raporda, Kremlin'in gölge filoya ait gemilerden havalandırılan İHA'larla Britanya, Fransa, Belçika ve Hollanda başta olmak üzere Avrupa'daki askeri üsler ile nükleer tesislere yönelik koordineli gözetleme faaliyetleri yürüttüğü iddia edildi.
Analizde, Rus istihbaratının yaklaşık 18 ay boyunca "kayda değer bir cezasızlıkla" hareket ettiği ve Avrupa'daki güvenlik kurumlarını hazırlıksız yakaladığı ifade edildi.
Rusya’dan Kiev’e gece saldırısı: En az 13 ölü, 86 yaralı
"NATO'NUN HAVA SAVUNMASINDAKİ ZAFİYET ORTAYA ÇIKTI"
Rapora göre İHA'lar çok sayıda askeri üs ve havalimanı üzerinde tespit edilmesine rağmen Batılı ordular bunların hiçbirini ele geçiremedi ya da etkisiz hale getiremedi.
IISS, bu durumun NATO'nun mevcut hava savunma sistemlerinin düşük maliyetli ve alçak irtifada uçan küçük insansız hava araçlarına karşı yetersiz kaldığını ortaya koyduğunu belirtti.
Gözetlendiği öne sürülen tesisler arasında ABD'nin nükleer silah konuşlandırması için hazırlanan İngiltere'deki RAF Lakenheath Hava Üssü ile Fransa'nın Brittany bölgesindeki Île Longue nükleer denizaltı üssü de yer aldı.
İHA'LARIN DENİZDEN HAVALANDIRILDIĞI ÖNE SÜRÜLDÜ
Raporda, insansız hava araçlarının büyük olasılıkla hedef ülkelerin açıklarında transponder cihazları kapalı şekilde seyreden "gölge filo" gemilerinden havalandırıldığı belirtildi.
Bazı gemilerin ise Ukrayna savaşında geliştirilen yöntemlerle İHA'lar için sinyal aktarıcı veya kurtarma platformu olarak kullanıldığı değerlendirildi.
Gözetleme faaliyetlerinin bir düzineden fazla NATO üyesi ülke ile İrlanda'yı kapsadığı aktarıldı.
AMAÇ KEŞİF VE PSİKOLOJİK BASKI
Raporda, Rusya'nın bu faaliyetlerle nükleer tesisleri gözetlemeyi, askeri lojistik ve tedarik zincirlerini haritalandırmayı, istihbarat toplamayı ve Avrupa üzerinde ekonomik yıpratma ile psikolojik baskı oluşturmayı amaçladığı değerlendirmesi yapıldı.
İHA faaliyetlerinin geçen yıl eylül ve kasım aylarında zirveye ulaştığı, en fazla olayın Almanya'da kaydedildiği ifade edildi.
DANİMARKA ÖRNEĞİ DİKKAT ÇEKTİ
Raporda, Eylül 2025'te Danimarka'da yaşanan ve Kopenhag Havalimanı başta olmak üzere bazı havalimanlarının geçici olarak kapatılmasına neden olan İHA olayına da yer verildi.
Olay sırasında Danimarka açıklarında dört gölge filo tankerinin bulunduğu, bunlardan Boracay adlı tankere birkaç gün sonra Fransız komandoları tarafından el konulduğu belirtildi.
Geminin daha sonra serbest bırakıldığı, yapılan incelemelerde Çinli bir kaptan tarafından yönetildiği ve gemide Rus özel askeri şirketi Moran Security Group bünyesinde çalışan iki Rus vatandaşının bulunduğunun tespit edildiği aktarıldı.
