Dünyanın en büyük kahve zincirlerinden Starbucks, Güney Kore’deki pazarlama stratejisinde yapay zeka kullanmasının bedelini ağır bir şekilde ödemek durumda kaldı.
The Guardian'ın haberine göre ülkenin yakın tarihindeki en kanlı demokrasi katliamlarından birini hafife alan reklam kampanyası, halkı ve siyaset dünyasını ayağa kaldırdı.
Yaşanan itibar krizinin ardından Starbucks Kore, radikal bir adım atarak ülke genelindeki 2 binden fazla mağazasını aynı anda kapatacağını duyurdu.
Veri analiz firması IGAWorks’ün paylaştığı raporlara göre, 22 Haziran günü saat 15.00’te kepenk indirecek olan mağazalardaki personel, modern Kore tarihi dersleri ve "sosyal duyarlılık" eğitimine tabi tutulacak.
Bu yarım günlük kapatma kararının şirkete maliyetinin ise yaklaşık 2,1 milyar won (1,4 milyon dolar) olacağı tahmin ediliyor.
'Tank günü' ifadesi kanlı katliamı hatırlattı
Büyük krizi tetikleyen olay, Starbucks Kore'nin yeni "Tank" serisi termos ve kupaları için 18 Mayıs'ta indirim kampanyası başlatmasıyla yaşandı. Kampanya için seçilen 18 Mayıs tarihi, Güney Kore tarihine kara bir leke olarak geçen ve askeri diktatör Chun Doo-hwan'a karşı yapılan protestolarda yüzlerce sivilin öldürüldüğü 1980 Gwangju Katliamı'nın yıl dönümüne denk geliyordu.
Şirketin bu tarihi bilerek ya da bilmeyerek "Tank Günü" olarak adlandırması bardağı taşıran son damla oldu. Sosyal medyada Starbucks ürünlerini parçalayan müşterilerin videoları yayılırken, devlet bakanlıkları zincirle olan tüm kurumsal bağlarını kesti.
İşkence sloganları reklamda kullanıldı
Skandal bununla da sınırlı kalmadı. Kampanyada kullanılan "Masaya küt diye vur" sloganı, 1987 yılında polis işkencesiyle öldürülen öğrenci aktivist Park Jong-chul vakasındaki emniyet savunmasını akıllara getirdi. Dönemin baskıcı askeri yönetimi, öğrencinin sorgu sırasında kalp krizinden öldüğünü iddia etmiş ve "Müfettiş masaya küt diye vurunca korkudan kalbi durdu" şeklinde absürt bir açıklama yapmıştı.
Starbucks Kore’nin lisans hakkını elinde bulunduran Shinsegae Group, bu tepki çeken sloganın bir yapay zeka (AI) aracına danışılarak seçildiğini itiraf etti. Şirket içi soruşturmada, kampanyayı onaylayan üst düzey yöneticilerin, e-posta ekindeki görsel ve metin taslaklarını kontrol etmeden doğrudan imzaladıkları ortaya çıktı.
CEO aynı gün kovuldu
Fiyaskonun ardından kampanya birkaç saat içinde apar topar yayından kaldırıldı ve Starbucks Kore CEO'su aynı gün görevden alındı. Şirketin milyarder yönetim kurulu başkanı Chung Yong-jin, ulusal televizyonda kameraların karşısına geçerek halk önünde üç kez eğilip özür diledi.
Ayrıca Starbucks'ın Seattle'daki küresel merkezi de Gwangju mağdurlarını temsil eden 18 Mayıs Vakfı'na resmi bir özür mektubu gönderdi. Seoul polisi, her ne kadar kasıt unsuru bulunamamış olsa da Başkan Chung ve eski CEO hakkında cezai soruşturma başlattı.
