Uluslararası Olimpiyat Komitesi (IOC), Rusya Olimpiyat Komitesi'ne (ROC) uyguladığı uzaklaştırma cezasını geçici olarak kaldırdı.
Karar, Rusya'nın 2028 Los Angeles Yaz Olimpiyatları öncesinde olimpiyat ailesine yeniden kabul edilmesi yolunda atılmış en somut adım olarak değerlendiriliyor.
ROC, Şubat 2022'de Ukrayna'nın işgale uğramasının ardından, Ukrayna'nın Rus kontrolündeki Luhansk, Donetsk, Herson ve Zaporijya bölgelerindeki bölgesel olimpiyat konseylerini bünyesine katması gerekçesiyle Ekim 2023'te askıya alınmıştı.
IOC İcra Kurulu, uzaklaştırma kararını kaldırırken; Rusya'nın olimpiyatlarda kendi bayrağını ve renklerini taşıyıp taşıyamayacağı ile Rus milli marşının çalınıp çalınmayacağı konusunda henüz bir sonuca varılmadığını duyurdu.
"SPORCULAR BU ŞANSI YAKALAMALI"
IOC Başkanı Kirsty Coventry, basın toplantısında kararın gerekçesini şu sözlerle anlattı:
"Tüm sporcuların Olimpiyat Oyunları'nda yarışma imkanına sahip olduğunu açıkça belirttik. Bu karar da tam olarak bunu gösteriyor. Rus sporcuların spor müsabakalarına katılmasına olanak tanıyor. Sporcuların bu şansı yakalamasının gerçekten önemli olduğunu düşündük."
Coventry, IOC'nin Rusya'yı yakından takip etmeyi sürdüreceğini de vurgulayarak, "Tarafsızlık kuralımızı güçlendirirken, sporcu seçiminin sadece sportif performansa değil, aynı zamanda rol model olma kriterine de dayanacağını çok net bir şekilde ortaya koymuştuk." dedi.
MOSKOVA'DAN "YEŞİL IŞIK"
Rusya Spor Bakanı Mihail Degtyarev ise IOC'nin bu adımının, Rus sporcuların uluslararası spor arenasına tam anlamıyla dönmesinin önünü açması gerektiğini söyledi.
Degtyarev, "Ülkemizin olimpiyat ailesine geri dönmesi, uluslararası federasyonların tüm sporcularımızı eski haklarına kavuşturması için bir yeşil ışıktır." ifadelerini kullandı.
Rus sporcular, 2024 Paris Olimpiyatları ile 2026 Milano Cortina Kış Oyunları'nda "tarafsız sporcu" statüsünde mücadele etmişti.
KARARIN HUKUKİ GEÇMİŞİ
IOC'den yapılan açıklamada, kararın Hukuk İşleri Komisyonu'nun yürüttüğü kapsamlı incelemenin ardından alındığı belirtildi.
Açıklamada, "Bu karar, Rusya Olimpiyat Komitesi'nin (ROC), Ukrayna Ulusal Olimpiyat Komitesi'nin (NOC) yetki alanındaki topraklarda bulunan hiçbir bölgesel spor kuruluşunu artık bünyesinde barındırmadığı dikkate alınarak, IOC Hukuk İşleri Komisyonu tarafından yapılan titiz bir incelemenin ardından alınmıştır." ifadelerine yer verildi.
Komite, 2023 yılında ROC'un Ukrayna'nın işgal altındaki bölgelerindeki olimpiyat konseylerini tanımasının Olimpiyat Şartı'nı ve Ukrayna Olimpiyat Komitesi'nin toprak bütünlüğünü ihlal ettiğini açıklamıştı.
Salı günkü açıklamada ise şu ifadelere yer verildi: "ROC, bu topraklarda herhangi bir faaliyet yürütmediğini ve yürütmeyeceğini taahhüt etmiştir. IOC İcra Kurulu, ROC'un bu bölgelerdeki faaliyetleriyle ilgili durumu yakından izlemeye devam edecek ve gerekli görülmesi halinde yeni önlemler alma hakkını saklı tutacaktır."
DOPİNG SKANDALLARININ GÖLGESİ DEVAM EDİYOR
Rus sporcuların uluslararası müsabakalara dönüşü, yalnızca Ukrayna işgali kaynaklı yaptırımların değil, olimpiyat tarihinin en büyük doping skandallarından birinin de gölgesinde gerçekleşiyor.
Ülke, Dünya Doping Mücadele Ajansı'nın (WADA) talimatıyla hazırlanan ve Rus atletizminde sistematik doping uygulandığına dair kanıtlar içeren 2015 tarihli rapordan bu yana mercek altında bulunuyor.
Bunun ardından, 2014 Soçi Kış Olimpiyatları'nda devlet destekli bir örtbas mekanizmasının işletildiği de gün yüzüne çıkmıştı.
Rusya, sonraki pek çok olimpiyatta kendi bayrağı altında yarışmaktan men edildi. Sporcuların önemli bir kısmı organizasyonlara yalnızca tarafsız statüde kabul edilebildi.
WADA, Moskova'nın laboratuvar verilerini manipüle ettiğinin tespit edilmesinin ardından 2019'da dört yıllık men cezası verdi. Söz konusu ceza, daha sonra Spor Tahkim Mahkemesi (CAS) tarafından iki yıla indirildi.
Rus yetkililer ise devlet destekli bir doping programının varlığını her defasında reddetti.
Coventry, açıklamalarını doping konusuna değinerek noktaladı ve "2028 Los Angeles Oyunları'na katılacak Rus sporculara yeterli doping testlerinin uygulanmasını sağlamak istiyoruz." dedi.
