ABD Başkanı Donald Trump'ın, İran'ın "burnunun dibinden" milyonlarca varil petrolün çıkarıldığını öne sürerek duyurduğu "gizli operasyon" dünya gündemine oturdu.
Ancak ABD'li askeri kaynaklar, Trump'ın anlattığı operasyonun sanıldığı kadar gizemli olmadığını ve daha önce de kamuoyuna yansıyan bir deniz koridoru faaliyetine işaret ettiğini belirtti.
TRUMP'IN 'GİZLİ OPERASYON' İDDİASI
The New York Times'ın haberine göre, ABD Başkanı Donald Trump, Oval Ofis'te gazetecilere yaptığı açıklamada, İran'ın bilgisi dışında yürütüldüğünü öne sürdüğü dikkat çekici bir operasyondan söz etti.
Trump, şu ifadeleri kullandı:
"Şimdi söyleyebilirim. Bilmediğiniz bir şey var. Milyonlarca varil petrolü çıkardığımızı biliyor musunuz? Kimse bilmiyor. Kim bilmiyor biliyor musunuz? İran da şu ana kadar bilmiyordu."
Açıklamalarının devamında Trump, operasyonun son derece gizli yürütüldüğünü ima ederek şunları söyledi:
"Geçen gece, gece geç saatlerde, ışıkları kapalıyken 22 gemiyi geçirdik. Radarları yoktu çünkü onları bombaladık."
Gazete Trump'ın bu sözlerini ABD'nin İran'ın hemen yanı başında büyük çaplı ve daha önce bilinmeyen bir operasyon yürüttüğü yönünde değerlendirdi.
GERÇEK DAHA AZ DRAMATİKTİ
Ancak üst düzey bir ABD askeri yetkilisi, isminin açıklanmaması şartıyla yaptığı değerlendirmede, Trump'ın söz konusu açıklamalarının daha önce de basına yansıyan bir deniz operasyonuna işaret ettiğini belirtti.
Yetkiliye göre ABD, Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yapan ticari gemilerin güvenliğini sağlamak amacıyla koordinasyon görevi yürüttü.
Operasyon kapsamında bazı gemiler, tespit edilmemek amacıyla transponderlerini kapatarak boğazdan geçirildi.
NEW YORK TIMES DAHA ÖNCE YAZMIŞTI
ABD basınında daha önce yer alan haberlere göre, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), geçen ayın sonlarında yaklaşık 70 ticari geminin Hürmüz Boğazı'ndan güvenli şekilde geçişini organize etti.
Son açıklamalara göre ise güvenli geçiş yapan gemi sayısı kısa sürede 200'ü aştı.
Savaş öncesinde Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemi sayısının aylık ortalama 3 bin civarında olduğu belirtildi.
GEMİLER HANGİ ROTALARI KULLANDI?
ABD'li yetkililer, operasyon kapsamında yönlendirilen gemilerin türü ve kullandıkları güzergâhlar hakkında ayrıntı paylaşmadı.
Bununla birlikte, bir yetkili gemilerin en azından bir kısmının İran kıyılarına yakın rotaları kullanmadığını ifade etti.
Uzmanlara göre, İran'ın izni olmadan kıyılarına yakın seyreden ticari gemiler; insansız hava araçları veya füze saldırıları açısından ciddi risk altında bulunuyor.
Deniz taşımacılığı analistleri ise ABD koordinasyonundaki geçişlerin daha çok Umman kıyılarına yakın koridorlar üzerinden gerçekleştirildiğini değerlendiriyor.
"100 MİLYON VARİL PETROL" İDDİASI
Trump, aynı gün sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda da geçen ay yetki verdiği bu "gizli operasyon" sayesinde 100 milyon varilden fazla petrolün uluslararası piyasalara ulaştırıldığını öne sürdü.
Ancak bu rakam, bağımsız kaynaklar tarafından henüz doğrulanmadı.
Trump'ın açıklamaları, Hürmüz Boğazı'ndaki enerji güvenliği ve İran ile ABD arasındaki gerilimin küresel petrol piyasalarına etkisi konusundaki tartışmaları yeniden alevlendirdi.
