Mattia Ahmet Minguzzi ve Atlas Çağlayan cinayetlerinin yanı sıra son dönemde okullarda yaşanan saldırılar, suça sürüklenen çocuklara ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı. TBMM Suça Sürüklenen Çocuklar Araştırma Komisyonu tarafından hazırlanan yaklaşık 700 sayfalık taslak raporda, Türk Ceza Kanunu ile Ceza İnfaz Kanunu’nda kapsamlı değişiklikler yapılması önerildi.
Raporda, özellikle ağır suçlarda çocuklara uygulanan yaş indiriminin sınırlandırılması, bazı suçlarda ise bu indirimin hâkim takdirine bağlı olarak hiç uygulanmaması talep edildi. Ağır suçlara karışan çocukların ailelerine yönelik yaptırımların artırılması da raporda öne çıkan başlıklar arasında yer aldı.
24 YILDAN 27 YILA
Komisyonun önerilerine göre, “kasten öldürme” ve “neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama” gibi ağır suçlarda yaş küçüklüğünden kaynaklanan ceza indirimlerinin azaltılması hedefleniyor. Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda 12-15 yaş aralığındaki çocuklar için ceza üst sınırının 15 yıldan 18 yıla, 15-18 yaş grubundakiler için ise 24 yıldan 27 yıla çıkarılması istendi.
Raporda ayrıca, çocuğun kasten öldürme, ağır yaralama, kişiyi hürriyetinden yoksun bırakma, nitelikli yağma ya da uyuşturucu imal ve ticareti gibi suçlara karışması halinde, yükümlülüklerini yerine getirmediği tespit edilen anne ve babalara şikâyet şartı aranmaksızın 2 yıldan 5 yıla kadar hapis cezası verilmesi önerildi.
ADLİ SÜREÇTEKİ ÇOCUKLAR…
Raporda ayrıca “Suça Sürüklenen Çocuk” kavramının yerine “Adli Süreçteki Çocuk” ifadesinin kullanılması istendi.
Komisyonun öne çıkan diğer önerileri şöyle sıralandı:
“15-18 yaş grubunda yeniden suç işleyen çocuklar için tekerrür hükümlerinin uygulanması.
Çocuk hükümlülerin cezalarına önce Çocuk Kapalı İnfaz Kurumlarında başlaması, iyi halli olanların daha sonra çocuk eğitim evlerine alınması.
15-18 yaş arasındaki çocuklar için hapis cezasının ertelenmesinde öngörülen 3 yıllık sınırın 2 yıla düşürülmesi.
Bıçak ve kesici aletlerin internetten, pazarlarda ve ruhsatsız noktalarda çocuklara satışının yasaklanması.
Kamuya açık alanlarda usulsüz şekilde taşınan kesici aletlere yönelik idari yaptırımların artırılması.
Dijital mecralarda suç, şiddet, çeteleşme ve suç yöntemlerini özendiren içerikler için özel suç düzenlemesi yapılması.
Silah ruhsatı alma yaşı, atış poligonlarına giriş için 21 yaş sınırı getirilmeli.”
OKULLARDA KÖR NOKTA BIRAKILMAMALI
Raporda çocukların korunmasına yönelik sosyal ve eğitim politikalarına da geniş yer verildi. Raporda ayrıca 2009’dan sonra doğan kişilere tütün ve tütün ürünlerinin ömür boyu yasaklanmasına yönelik mevzuat çalışması yapılması önerildi.
Uzun vadede ise 2035 yılından sonra tütün ürünlerinin üretim, satış ve kullanımının tamamen sona erdirilmesi hedefi dile getirildi.
Rapordan çocukların korunması için şu öneriler yapıldı:
Çocuklardaki duygusal ve davranışsal sorunların erken tespiti için zorunlu psikososyal tarama sistemi kurulmalı.
Aile sağlığı merkezlerinde “aile terapisti” modeli yaygınlaştırılmalı.
Çocuk suçlarının yoğunlaştığı 15.00-17.00 saatlerinde ebeveyn denetimini artırmak amacıyla esnek çalışma modelleri teşvik edilmeli.
Okullarda mahrem alanlar dışında kör nokta bırakılmadan kamera sistemi kurulmalı.
Okul girişlerinde kartlı geçiş sistemine geçilmeli ve veriler e-Okul sistemiyle entegre edilmeli.
Okullar ile ilgili kurumlar arasında doğrudan bağlantı sağlayacak merkezi çevrimiçi ihbar sistemi oluşturulmalı.
Okul terklerini önlemede alternatif eğitim modeli olarak görülen MESEM sistemi güçlendirilmeli.”
