Merkez Bankası (TCMB) son üç toplantısında politika faizini sabit tutsa da kredi faizlerinde yükseliş devam ediyor.
Bankaların ihtiyaç kredilerine uyguladığı ortalama faiz oranı, 5 Haziran haftasında yüzde 64,13’e çıkarak Aralık 2025’ten bu yana en yüksek seviyesini gördü. Kredi faizlerindeki yükseliş, taşıt ve konut kredilerinde de belirginleşti.
TCMB verilerine göre, ihtiyaç kredisi faizi 5 Haziran haftasında bir önceki haftaya göre 0,52 puan artarak yüzde 64,13’e çıktı. Bu oran, İran savaşının hemen öncesindeki yüzde 56,79 seviyesine göre 734 baz puan oldu.
İhtiyaç kredisi faizlerine yüzde 30'luk vergi de eklendiğinde vatandaş için maliyet çok daha yüksek seviyelere geliyor ancak geçim zorluğu nedeniyle birçok vatandaş ihtiyaç kredisi kullanmaya devam ediyor.
TCMB, savaş döneminde politika faizi olan 1 hafta vadeli repo faizini yüzde 37'de sabit tutsa da piyasayı yüzde 40 seviyesindeki gecelik faizle fonlamaya başlamıştı.
Kredi faizlerinde, enflasyon beklentileri ve kredi riskleri etkili oluyor. Enflasyon beklentilerindeki artış ve kredi büyüme sınırları, kredi faizleri ile TCMB'nin kısa vadeli faizleri arasında makasın açılmasına neden oluyor.
TAŞIT VE KONUTTA DA FAİZLER ARTTI
Verilerde en dikkat çekici artışlardan biri taşıt kredilerinde yaşandı. Taşıt kredisi faiz oranı 5 Haziran haftasında yüzde 45,87’ye çıktı. Bir önceki hafta yüzde 35,23 olan oran, haftalık bazda 10,64 puanlık sert artış kaydetti ve 13 ayın zirvesini gördü.
Konut kredisi faizlerinde de yükseliş sürdü. Konut kredisi ortalama faizi aynı haftada yüzde 39,33’e çıkarak son 9 ayın en yüksek seviyesine ulaştı.
TİCARİ KREDİ FAİZLERİ DE YÜKSEK
Savaş öncesinde şubat sonunda yüzde 49 olan ortalama ticari kredi faizleri, geçen hafta yüzde 55,33 ile yaklaşık 9 ayın zirve seviyelerine yaklaştı.
Büyük firmalar kurun görece yatay seyrettiği mevcut dönemde düşük faizli döviz cinsi kredilere yönelirken, bu imkanı olmayan küçük ve orta ölçekli firmalar yüksek faiz yüküyle daha fazla karşı karşıya kalıyor.
Kredi faizlerinde son aylarda artışa neden olan İran savaşının anlaşmayla kısa süre sonra sona ereceğine dair beklenti, enflasyonla birlikte faiz oranları üzerindeki baskıyı da önümüzdeki haftalarda azaltabilir.
MEVDUAT FAİZİ 10 AYIN ZİRVESİNDE
Savaş öncesinde yüzde 44,38 olan 1-3 ay arası vadede ortalama TL mevduat faizi, geçen hafta yüzde 49,30 ile 10 ayın zirvesine çıktı.
Mevduat faizinde gösterge oran, savaş döneminde 500 baz puana yakın yükseliş kaydetmiş oldu.
