Çanakkale – Mersin, Adana ve Antalya gibi Türkiye’nin önemli kıyı bölgelerinde, atık ithalatının yarattığı çevresel sorunlar turizmden sonra en çok balıkçılık sektörünü tehdit ediyor. Mersin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Erkan Aktaş, deniz ekosistemindeki bozulmaların balık üretimini, gıda güvenliğini ve bölge ekonomisini ciddi şekilde etkileyebileceği konusunda uyardı.
Deniz ekosistemi ve balık üretimi ayrı düşünülemez
Balık üretiminin yalnızca avlanan miktardan ibaret olmadığını ve doğrudan sağlıklı bir deniz ekosistemine bağlı olduğunu belirten Prof. Dr. Aktaş, planktonlardan küçük balıklara kadar besin zincirindeki herhangi bir bozulmanın zamanla tüm ekosistemi sarsabileceğine dikkat çekti. Özellikle mikroplastiklerin deniz ortamına karışmasının sadece canlıların bünyesinde birikmekle kalmadığını; aynı zamanda üreme alanlarını ve yaşam döngülerini de bozarak balık stoklarının yenilenmesini zorlaştırdığını ifade eden Aktaş, bu durumun avcılıkta verim kaybı ve su ürünleri yetiştiriciliğinde üretim düşüşü gibi büyük ekonomik riskleri beraberinde getirdiğini vurguladı.
Bölge ekonomisi ve binlerce kişinin geçim kaynağı tehlikede
Türkiye'nin deniz balıkçılığı ve su ürünleri yetiştiriciliğinde kritik öneme sahip Mersin, Adana ve Antalya'da binlerce kişinin geçimini bu sektörden sağladığına değinen Aktaş, üretilen deniz ürünlerinin hem iç pazara sunulduğunu hem de ülkenin ihracatına ciddi bir katkı sağladığını hatırlattı. Prof. Dr. Erkan Aktaş, deniz ekosisteminde yaşanacak bir tahribatın yalnızca çevresel bir sorun olmaktan çıkıp üretim, istihdam ve bölgesel kalkınmaya büyük bir darbe vurabileceği uyarısında bulundu.
Denizlerde bilimsel izleme ve acil önlem şart
Bölgede avlanan ve yetiştirilen balıklardaki mikroplastik düzeylerinin acilen kapsamlı bilimsel çalışmalarla izlenmesi ve sonuçların kamuoyuyla şeffaf bir şekilde paylaşılması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Aktaş, geri dönüşüm tesisleri ve atık yönetimi uygulamalarının deniz ekosistemine etkilerinin detaylıca araştırılmasını istedi. Olumsuz bulgular tespit edilmesi halinde atık ithalatı politikalarının gözden geçirilerek gerekli idari ve hukuki adımların gecikmeden atılması gerektiğini belirten Aktaş, atık ithalatının sadece çevre ve balıkçılıkla kalmayıp tarım, halk sağlığı ve genel Türkiye ekonomisi üzerindeki potansiyel tahribatının da bütüncül bir yaklaşımla değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Aktaş, kısa vadeli ekonomik kazanımlar uğruna uygulanan bu politikanın Türkiye'ye yüklediği gerçek maliyetin bugün tahmin edilenden çok daha büyük olduğunu kaydetti.
