ABD’de savunma politikaları yeniden Türkiye gündeminin merkezine yerleşti. Temsilciler Meclisi’nde Demokrat Nevada vekili Dina Titus öncülüğünde bir grup milletvekili, Trump yönetiminin Türkiye’ye F-35 savaş uçağı satışı ya da Ankara’nın yeniden ortak üretim programına alınması ihtimaline karşı Kongre’nin yetkilerini devreye sokmaya hazırlanıyor.
Milletvekilleri, böyle bir adımın ABD’nin mevcut yaptırım rejimiyle doğrudan çelişeceğini savunarak, özellikle “Ortak Ret Kararı” mekanizmasının kullanılmasını gündeme taşıdı. Söz konusu girişim, yürütmenin Türkiye’ye yönelik savunma politikalarında esneklik sağlaması halinde Kongre’nin bunu durdurabilecek yasal adımlar atabileceği anlamına geliyor.
TRUMP'IN AÇIKLAMALARI DİKKAT ÇEKMİŞTİ
Tartışmalar, ABD Başkanı Donald Trump’ın geçtiğimiz hafta Türkiye hakkında yaptığı açıklamalarla yeniden hız kazandı. Trump, Türkiye’nin NATO içindeki rolüne dikkat çekerek, Ankara’ya yönelik bazı savunma ihracatlarının yeniden değerlendirilebileceğini ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ı "memnun edecek gelişmeler" olabileceğini ima etmişti.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ise konuya temkinli yaklaşarak, F-35 satış ihtimalinin halen hukukî ve teknik inceleme sürecinde olduğunu belirtti. Vance, ABD yasalarına uyumun teyit edilmesi gerektiğini vurgulayarak, tüm güvenlik ve düzenleyici şartların masada olduğunu ifade etti.
RUSYA'DAN ALINAN S-400'LER GÜNDEMDE
Kongre’de hazırlanan mektupta en kritik vurgu ise Türkiye’nin Rusya’dan aldığı S-400 hava savunma sistemi oldu. Milletvekilleri, Ankara’nın bu sistemi tamamen devre dışı bıraktığına veya elden çıkardığına dair herhangi bir resmi kanıt bulunmadığını, bu nedenle CAATSA yaptırımlarının hâlâ geçerliliğini koruduğunu savundu.
Ayrıca Türkiye’nin F-35 programına geri dönüşünün, ABD’nin “Düşmanlarına Yaptırımlar Yoluyla Karşı Koyma Yasası” (CAATSA) kapsamındaki yükümlülükleri fiilen etkisiz hale getirebileceği uyarısı yapıldı. Kongre üyeleri, yönetimin böyle bir adım atması durumunda hızlı şekilde karşı yasa tasarısı veya “ortak ret kararı” çıkarabileceklerini belirtti.
