ABD ve İsrail'in İran'a yönelik başlattığı savaşın ilk gününde, 28 Şubat'ta hayatını kaybeden İran Dini Lideri Ali Hamaney için ölümünden dört ay sonra benzeri görülmemiş bir cenaze töreni düzenleniyor.
CNN International'ın haberine göre iki ülkeye ve beş şehre yayılacak olan bir hafta süreli bu görkemli tören, Tahran'ın iki dev askeri güce karşı verdiği savaştan sağ çıktığını ve liderini bir direniş sembolü olarak ölümsüzleştireceğini dünyaya ilan etme çabası taşıyor.
İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, devlet medyasında yayımlanan mesajında, "Ayağa kalkmalı ve bu ulusun kanının çığlığını dünyaya duyurmalıyız. Dünya bilsin ki asil İran milleti zulüm karşısında sessiz kalmaz ve İmamının kanını yerde bırakmaz" ifadelerini kullanarak törenin siyasi mesajını açıkça ortaya koydu.
Uzmanlar, düzenlenen bu suikastın Hamaney'i ölümünden sonra, hayatta olduğundan çok daha güçlü bir sembolik figüre dönüştürdüğünü ve Şii dünyasında kutsal addedilen şehit imamlar mertebesine taşıdığını belirtiyor.
امشب پیکر امام شهید و رهبر مستضعفان جهان در جوار مقتل و محل شهادتش به جمع ملت انقلابی ایران پیوست pic.twitter.com/n921XAU9ql
— KHAMENEI.IR | فارسی (@Khamenei_fa) July 2, 2026
50 milyon ekmek ve devasa lojistik operasyon
İran hükümeti, üniversiteleri, sendikaları, askerleri ve dini matem gruplarını seferber ederek ülke tarihinin en büyük lojistik operasyonlarından birini başlattı
Cumartesi günü Tahran’daki İmam Humeyni Musallası’nda başlayacak tören için itfaiye ekipleri, kavurucu Temmuz sıcağı altında kalabalığı serinletmek amacıyla meydana 6 binden fazla su fıskiyesi yerleştirdi. Tören günlerinde Tahran ve seyahat rotasındaki diğer şehirlerde resmi tatil ilan edilirken, başkentin havalimanları uçuşlara kapatıldı.
Basic milis güçlerinin aktardığına göre, şehre akın edecek milyonlarca "hacı adayını" beslemek için 16 mobil fırın kuruldu ve toplam 50 milyon adet ekmek üretilmesi için planlama yapıldı.
Kızılay ve sağlık bakanlığı ise 2 bin 500 ambulans, 21 helikopter, 100 insansız hava aracı, 20 binden fazla derslik ve yarım milyon litre serumu hazır hale getirdi.
Hükümet, ev sahipliği kapasitesini artırmak için vatandaşlara evlerini dışarıdan gelen ziyaretçilere açma çağrısında bulundu. Resmi makamlar katılımın 4 ila 15 milyon arasında olabileceğini öngörürken, töreni 900'ü yabancı olmak üzere 14 bin gazetecinin takip edeceğini belirtiyor.
Cenaze Irak'a götürülecek
Törenin üçüncü gününde Tahran'ın doğusundan batısına yapılacak dev yürüyüşün ardından Hamaney'in naaşı önce kutsal şehir Kum'a, ardından sınırları aşarak Irak'taki Şii kutsal mekanları olan Necef ve Kerbela'ya götürülecek.
Bu hamle, İslam Cumhuriyeti'nin kendisini bölgesel ve sınır ötesi devrimci bir güç olarak görme vizyonunu pekiştirmeyi amaçlıyor. Tören zinciri, Hamaney'in doğum yeri olan Meşhed’deki İmam Rıza Türbesi'nde son bulacak.
Batılı liderlerin davet edilmediği törene Rusya Güvenlik Konseyi Başkan Yardımcısı Dmitriy Medvedev, Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif ve Gürcistan Cumhurbaşkanı Mihail Kavelaşvili gibi isimlerin katılması bekleniyor.
Former Chief Minister of jammu and Kashmir @MehboobaMufti , along with Indian delegates, paid homage to Iran’s Supreme Leader, Ayatollah Ali Khamenei, in Tehran. The delegation offered Salat al-Janazah (funeral prayer) and made dua for the deceased. pic.twitter.com/VF2XCPWvbE
— J&K PDP (@jkpdp) July 3, 2026
Mücteba Hamaney gelecek mi?
Törenle ilgili en büyük gizem ise babası, annesi ve eşinin öldüğü aynı ABD-İsrail hava saldırısından yaralı kurtulan ve o günden beri saklanan yeni Dini Lider Mücteba Hamaney'in halkın önüne çıkıp çıkmayacağı sorusu.
Savaşın başından bu yana sadece yazılı açıklamalar yapan Mücteba'nın cenazede boy göstermesi, liderliğinin meşruiyeti açısından tarihi bir dönüm noktası olacak. Ancak İsrail Savunma Bakanı Israel Katz'ın "Mücteba Hamaney ölüm listemizde" açıklamasının ardından, olası bir suikast tehdidine karşı yeni liderin törene katılmaması durumunda rejim bunun zorunlu bir güvenlik önlemi olduğunu savunacak.
Rejimin bu devasa güç gösterisi çabasına rağmen, Tahran'daki bazı yerel halkın duruma kayıtsız kaldığı gözleniyor.
CNN'e konuşan bir Tahran sakini, "İki gündür kuyruklar yüzünden benzin bile alamıyorum. Dürüst olmak gerekirse insanların çoğu cenazeye değil, tatil ilan edildiği için şehir dışına kaçıyor. Yarısı dün bavulunu toplayıp gitti bile" diyerek başkentteki alternatif atmosferi özetliyor.