Geleneksel fotovoltaik (PV) güneş panellerini yoğunlaştırılmış güneş enerjisi (CSP) teknolojisiyle birleştiren tesis, lityum iyon bataryalara ihtiyaç duymadan gün batımından sonra 8 saate kadar elektrik üretmeye devam edebiliyor.
Erimiş tuz sayesinde gece de elektrik üretiyor
Sincan'ın Hami kentindeki Gobi Çölü'nde yer alan santral, gündüz güneşten elde edilen ısıyı erimiş tuz içinde depoluyor. Yaklaşık 550°C'ye kadar ısıtılan erimiş tuz, gece saatlerinde buhar üretmek için kullanılıyor. Oluşan buhar ise türbini çalıştırarak güneş battıktan sonra da elektrik üretimini sürdürüyor.
Santralin toplam kapasitesi 1 GW olsa da bunun 900 megavatını fotovoltaik paneller, 100 megavatını ise CSP sistemi oluşturuyor. Gündüz saatlerinde PV paneller doğrudan elektrik şebekesine enerji sağlarken, CSP ünitesi aynı anda ısı depoluyor. Gece olduğunda ise yalnızca 100 MW'lık CSP sistemi devrede kalıyor.
Yaklaşık 1.817 hektarlık alana yayılan projede 260 bin adet güneşi takip edebilen ayna bulunuyor. Toplam yansıtıcı yüzey alanı ise yaklaşık 800 bin metrekareye ulaşıyor. Aynalar güneş ışınlarını belirli bir noktaya odaklayarak erimiş tuzu yüksek sıcaklıklara kadar ısıtıyor.
Yaklaşık 3,53 milyar yuan (480 milyon dolar) yatırımla hayata geçirilen tesiste şirketin doğrusal Fresnel tasarımı kullanılıyor. Şirket, bu mimarinin standart Fresnel sistemlerine göre ısı dönüşüm verimliliğini yüzde 10'a kadar artırdığını belirtiyor. Ayrıca 46 döngülü yapı sayesinde bakım çalışmaları sırasında tesis tamamen durdurulmadan operasyonlar sürdürülebiliyor.
830 bin hanenin elektriğini karşılayacak
Santral ticari deneme işletmesine yeni geçmiş olsa da aslında Eylül 2025'ten bu yana elektrik şebekesine enerji sağlıyor. Şirketin paylaştığı verilere göre tesis bugüne kadar bölgesel şebekeye 6,54 milyon kilovatsaat elektrik aktardı. Tam kapasiteyle çalıştığında ise yıllık yaklaşık 2,07 teravatsaat (TWh) elektrik üretmesi bekleniyor. Bu miktar yaklaşık 830 bin hanenin yıllık elektrik ihtiyacını karşılamaya yetecek düzeyde.
Şirket ayrıca tesis sayesinde her yıl yaklaşık 1,63 milyon ton karbondioksit emisyonunun önlenebileceğini ve Sincan bölgesindeki yenilenebilir enerji kullanım oranının yüzde 95'in üzerine çıkacağını öngörüyor.
Dubai'deki rekoru geride bıraktı
Hami'deki tesis, toplam 950 MW kapasiteye sahip Dubai'deki Noor Energy 1 hibrit güneş santralini geride bırakarak dünyanın en büyük CSP-PV hibrit güneş enerjisi tesisi unvanını aldı.
CTG yetkilileri, erimiş tuz tabanlı termal depolamanın lityum iyon bataryaların alternatifi değil, tamamlayıcısı olduğunu vurguluyor. Şirkete göre bataryalar kısa süreli yük dengeleme için uygunken, CSP tabanlı termal depolama daha uzun süreli enerji sağlayarak özellikle akşam saatlerindeki elektrik talebini karşılamada avantaj sunuyor.
Daha büyük projeler yolda
Çin, Hami projesini büyütmeyi de planlıyor. CTG, ikinci faz kapsamında enerji üssünün kapasitesini 3 GW seviyesine çıkarmayı hedefliyor.
Öte yandan China Energy Engineering Corporation da bölgede yeni bir hibrit güneş santrali inşa etmeye başladı. 1,3 GW fotovoltaik kapasite ile 150 MW CSP sistemini bir araya getirecek toplam 1,5 GW gücündeki bu tesis tamamlandığında Hami'yi geride bırakarak dünyanın en büyük hibrit güneş enerjisi santrali olacak.
