Dünyada 15-24 yaş arası 1,2 milyar genç var ve bu rakam 2030 yılına kadar 1,3 milyara yaklaşacak. Türkiye'de bu yaş grubunda 12,7 milyon kişi var ve nüfusun yüzde 14,8'ini oluşturuyor. 11 Temmuz Dünya Nüfus Günü'nde açıklanan rapor, 73 ülkede yaklaşık 109 bin genç yetişkinin bulgularına dayanıyor. Rapora göre, her üç gençten en az 7'si evlenmek ve 'iki çocuk' sahibi olmak istiyor. Ancak ekonomik güvensizlik, konut sorunları, güvenli iş eksikliği, kadınların çalışma şartlarından doğan zorluklar ve geleceğe dair artan belirsizlik gibi engelleri aşmakta zorlandıklarını belirtiyorlar.
GENÇ İŞSİZLİĞİ YÜKSEK
Raporun Türkiye bölümünde de, nüfusun yaşlandığı, doğurganlığın azaldığı tespitlerine yer verildi. Türkiye'de 2026 yılı itibarıyla anne başına doğurganlık 1,42 çocuk, ancak nüfusun korunması için bu rakamın 2,8 olması gerekiyor. Toplamda gençlerin neredeyse dörtte biri eğitim, istihdam veya mesleki eğitimde değil.
ANNELER İŞE DÖNMÜYOR
Ayrıca, her 14 gençten biri eğitim veya iş için başka bir şehre taşınıyor. Bu da evlilik ve çocuk kararlarını etkiliyor. Genç kadınlar arasındaki istihdam oranı genç erkeklerin neredeyse yarısı kadar iken, 3 yaşından küçük çocukları olan kadınların sadece yüzde 27'si çalışıyor, özel sektörde çalışan kadınların yüzde 56,5'i doğumdan sonraki ilk yıl içinde işlerini bırakıyorlar.
İŞYERİNE KREŞ ŞART
Rapor, özellikle kadınların omuzlarına düşen çocuk bakım yükü ve erişilebilir çocuk bakım hizmeti eksikliğine dikkat çekerek, ücretli ebeveyn izni, esnek çalışma düzenlemeleri ve işyerinde çocuk bakım tesisleri gibi aile dostu politikalara olan ihtiyacı vurguladı.
TÜRKİYE'DEN GENÇLERE DESTEK
Türkiye Başkan Erdoğan tarafından 2026-2035 döneminin 'Aile ve Nüfus 10 Yılı' olarak ilan edilmesiyle birçok alanda destek ve çalışma hayatında düzenlemeler yaptı. Evlenecek çiftlere 48 ay vadeli ve 2 yıl geri ödemesiz şekilde 250 bin TL kredi imkanı tanındı. Kredi süreci içinde çocuk sahibi olan çiftlerin kredi borçları erteleniyor. İkinci çocukta ise kalan borç siliniyor. 1 Ocak 2025 tarihinden sonra doğan ilk çocuk için tek seferlik 5 bin, ikinci çocuk için 5 yaşına kadar aylık bin 500, üçüncü ve sonraki çocuklar için ise aylık 5 bin TL ödeme yapılıyor. Bu kapsamda, Türkiye'de 1 milyondan fazla anneye, doğum yardım ödemeleri verildi.
DOĞUM İZNİ 24 HAFTAYA ÇIKTI
Türkiye'de yasal düzenlemeyle doğum izin süresi; 24 haftaya yükseltildi. Doğum izni bitiminden sonra çalışan anneler, çocukları okula başlayana kadar (ilköğretim çağının başladığı aya kadar) haftalık çalışma süresinin yarısı kadar çalışabiliyor. Bu süreçte maaş ve hak kayıplarının bir kısmı devlet tarafından fonlanıyor.
AKŞAM, 10 Temmuz'da doğum hızındaki azalışa dikkat çekmişti.
