Dünya Ekonomik Forumu (WEF) ile PwC’nin haziran ayında yayımladığı ortak rapor, yapay zekanın iş gücü piyasasında yarattığı dönüşümün hızlandığını ortaya koydu.
Rapora göre, yapay zekâ çalışanların verimliliğini artırırken iş yapış biçimlerini de değiştiriyor. Özellikle kariyerinin başındaki çalışanlar açısından hem yeni fırsatlar hem de önemli riskler ortaya çıkarıyor.
PwC’nin 48 ülkede 9 bin giriş seviyesi çalışanla yaptığı araştırmaya göre, katılımcıların yüzde 68’i yapay zekâ sistemlerinin üretkenliklerini artırdığını ifade etti. Buna karşın çalışanların yüzde 45’i, yapay zekâ araçlarını kullanmaya başladıktan sonra daha uzun saatler çalıştıklarını belirtti. Araştırma, teknolojinin iş yükünü azaltmaktan çok işin niteliğini ve beklentileri değiştirdiğine işaret ediyor.
BECERİLER HIZLA GÜNCELLİĞİNİ YİTİRİYOR
Araştırmada çalışanların geleceğe ilişkin kaygıları da dikkat çekti. Katılımcıların yüzde 28’i, mevcut becerilerinin yarısının ya da daha azının önümüzdeki üç yıl içinde geçerliliğini koruyacağını düşünüyor. Bu durum, çalışanların sürekli yeni beceriler edinmesini zorunlu hale getirirken, şirketlerin de eğitim ve yeniden beceri kazandırma programlarına daha fazla yatırım yapması gerektiğini ortaya koyuyor.
GİRİŞ SEVİYESİ İŞLER OTOMASYONA DEVREDİLİYOR
Rapora göre şirketler; araştırma, veri analizi, belge hazırlama ve idari işlemler gibi daha önce yeni mezunlar ve deneyimsiz çalışanlar tarafından yürütülen görevleri giderek yapay zekâ yazılımlarına devrediyor. Bu dönüşüm, genç çalışanların iş hayatına adım attıkları ve mesleki deneyim kazandıkları pozisyonların daralmasına yol açıyor.
WEF verilerine göre küresel genç iş gücünün yüzde 37’si teknolojik dönüşümlerden orta veya yüksek düzeyde etkileniyor. Finansal hizmetler, bilgi ve iletişim, profesyonel hizmetler, eğitim ve bilimsel meslekler ise yapay zekanın en yoğun hissedildiği alanlar arasında yer alıyor.
GENÇ İSTİHDAMINDA DÜŞÜŞ
Raporda yer alan verilere göre ABD’de yapay zekadan etkilenen mesleklerde 22-25 yaş grubundaki gençlerin istihdamı, 2022 yılının sonundan bu yana yüzde 16 azaldı. Indeed verileri de şirketlerin boşalan giriş seviyesi pozisyonları yeniden doldurmak yerine otomasyona yöneldiğini gösteriyor. Raporda, alt kademe pozisyonların azalmasının yalnızca bugünkü istihdamı değil, geleceğin yönetici ve uzman kadrolarını oluşturacak yetenek havuzunu da daraltabileceği uyarısı yapılıyor.
İŞ DÜNYASINDA BEKLENTİLER DEĞİŞİYOR
WEF ve PwC, şirketlerin teknolojiyi yavaşlatmak yerine kariyer başlangıç pozisyonlarını yapay zekâ becerileri etrafında yeniden şekillendirdiğini belirtiyor. Rapora göre bu yaklaşımı benimseyen şirketlerin finansal performanslarını artırma olasılığı iki katına çıkıyor.
Ancak rapor, giriş seviyesindeki öğrenme ve deneyim kazanma fırsatlarının azalmasının uzun vadede kurumlar için önemli bir sorun yaratabileceğine dikkat çekiyor. Geleneksel olarak genç çalışanların yetişmesini sağlayan bu pozisyonların otomatikleşmesi, geleceğin yönetici adaylarının yetiştirilmesini şirketler açısından en önemli zorluklardan biri haline getiriyor.
